پژوهش‌های سلامت اداری

چکیده نظارت و بازرسی یکی از مهم‌ترین سازوکارهای مقابله با پدیده اجتناب‌ناپذیر فساد و عدم سلامت اداری است. امروزه یکی از جدیدترین روش‌های اجرایی نظارت، هوشمندسازی آن از طریق کاربست هوش مصنوعی و فناوری‌های مرتبط با آن است. استفاده از این فناوری‌ها به‌عنوان ابزاری برای مبارزه با فساد و ارتقای سلامت اداری، نیازمند تبیین مبانی حقوقی مفهوم نظارت و بازرسی هوشمند و همچنین پاسخ به برخی مسائل حقوقی در خصوص چگونگی استفاده از آن‌ها در فرایند نظارت است. این پرسش‌ها شامل چیستی و تبیین مفهوم حقوقی نظارت هوشمند و تعیین نسبت میان نهاد فناوری و حقوق، چگونگی مدل‌های اجرایی نظارت هوشمند، چیستی چالش‌های محتمل همانند اصل قانونی‌بودن، مسئولیت، حریم خصوصی و نحوه اجرایی‌سازی نظارت خواهد بود. هدف این مقاله نیز پاسخ به سؤالات مذکور است و ملاحظات جدیدی را در موضوع نظارت و هوش مصنوعی مورد بحث قرار می‌دهد که به لحاظ ادبیات موضوع و نتایج حاصله، پژوهشی نوآورانه محسوب می‌شود. پژوهش حاضر با روش تحلیل ساختار نظارت مرسوم و تطبیق آن با ساختار نظارت هوشمند، چهارچوب حقوقی نظارت هوشمند را تبیین و با توصیف ملاحظات و چالش‌های بهره‌برداری از فناوری‌های نوین هوشمند، نحوه اجرایی‌سازی این نوع از نظارت را برای مقابله با فساد اداری مطرح می‌کند. روش تحلیلی و توصیفی مذکور مبتنی بر تعیین جایگاه فناوری و محصولات فناورانه شامل برنامه‌ها و ربات‌ها در مفهوم نظارت است و تعیین این جایگاه، چهارچوب مفهوم نظارت هوشمند را تشکیل خواهد داد. این مقاله با ابتکار در تعیین نقش فناوری به‌عنوان ابزار یا نهاد خوداجرا، چهارچوب حقوقی بهره‌برداری از آن را تبیین خواهد نمود.

چکیده آمبودزمان هنگ کنگ، یکی از آمبودزمان های پر کار در عرصه رسیدگی به شکایت است که جایگاه ویژه ای را در میان دیگر آمبودزمان ها به خود اختصاص می دهد. این آمبودزمان، هر ساله گزارش فعالیت های خویش را در قالب مجموعه هایی مکتوب در اختیار دیگر آمبودزمانها و مراکز مقابله با فساد در جهان قرار می دهد تا این به اشتراک گذاری اطلاعات و تجربه ها، به پختگی هر چه بیشتر تصمیمات آتی و راهکارهای آینده در برخورد با مفاسد منجر شود. نوشته حاضر می کوشد آخرین تجارب آمبودزمان کشور هنگ کنگ در سال ۲۰۱۸ را در اختیار خوانندگان قرار می دهد.
واژگان کلیدی: هنگ کنگ، مبارزه با فساد، آمبودزمان، مفاسد اقتصادی، بازرسی
واژگان کلیدی: هنگ کنگ، مبارزه با فساد، آمبودزمان، مفاسد اقتصادی، بازرسی
واژگان کلیدی: هنگ کنگ، مبارزه با فساد، آمبودزمان، مفاسد اقتصادی، بازرسی
واژگان کلیدی: هنگ کنگ، مبارزه با فساد، آمبودزمان، مفاسد اقتصادی، بازرسی
واژگان کلیدی: هنگ کنگ، مبارزه با فساد، آمبودزمان، مفاسد اقتصادی، بازرسی

چکیده بانکها و مؤسسات مالی به دلیل حجم بالای تراکنش مالی در معرض بیشترین تخلفات هستند، از این حیث قابل مقایسه با هیچ سازمان دیگری نیستند. همچنین گسترش حوزه فعالیت بانکها و مؤسسات مالی و خدمات ارائه شده توسط آنها بر گستره ابعاد نظارتی واسطه های مالی افزوده و ضرورت آشنایی مقامات نظارتی با ابعاد و حوزه های شکل گیری تقلب در این مؤسسات را پررنگ تر نموده است. به ویژه در سال های اخیر با توجه به گسترش فناوری های مرتبط با نرم افزار و فناوری اطلاعات، ارائه خدمات بانکی به مشتریان با کیفیت و سرعت بالاتری انجام پذیرفته و همه روزه افق های جدیدی پیش روی بانکها و مؤسسات مالی جهت ارائه خدمات بیشتر و هر چه بهتر به مشتریان خود فراهم می گردد. پیچیدگی سازمان ها و تراکنش ها باعث افزایش فرصت برای استفاده های سودجویانه و تقلب آمیز شده است. در نوشتار حاضر این مسأله به نحو مناسبی مورد بررسی قرار گرفته و به چگونگی شکل گیری تقلب درون سازمانی در سطح کارکنان و مدیریت و برون سازمانی در سطح شرکتهای خدمات مالی) اشاره شده است. ساز و کارهای معرفی شده در نوشتار حاضر در برآورد خطر تقلب و کشف تقلب در مؤسسات، می تواند مقامات نظارتی و حسابرسان داخلی را با ضرورت طراحی راهکارهایی به منظور پیشگیری و کشف تقلب و همچنین گستره ی راهکارهای بالقوه در این زمینه آشنا نماید.

چکیده یکی از مسائل مهم در سازمانها، نظارت و کنترل جریان امور در جهت تحقق اهداف و صیانت از محیط قانونی سازمان می باشد. نهادهایی از قبیل آمبودزمان که به شکایات مردم از سازمانهای دولتی، مقامات و کارمندان رسیدگی و دارای اختیار انجام تحقیقات، توصیه اقدام اصلاحی و گزارش موضوعات از دستگاههای اجرایی می باشند به همین منظور و در جهت کنترل جریان امور در دستگاههای اجرایی تشکیل شده اند. سازمان بازرسی کل کشور نقش آمبودزمان را در کشور ایفا نموده و مرجع اصلی نظارت بر دستگاه های دولتی می باشد، علاوه بر این در نهادهای عمومی، اجرایی و نظامی کشور بخش های بازرسی با هدف نظارت و کنترل فرایندهای داخلی سازمان و رسیدگی به تخلفات و جرایم کارکنان و همچنین رسیدگی به شکایات مردمی و کارکنان سازمان از دستگاه مربوطه ایجاد شده است. حرکت و تعالی سازمان ها و لحاظ شدن نگرش راهبردی به انجام وظایف و همچنین روند تحولی محیطی ایجاب می نماید بخش های نظارتی که تبلور آن در دفاتر بازرسی سازمان می باشد نیز از رویکرد سنتی در انجام مأموریت نظارتی خویش که عمدتا کنشی می باشد عبور کرده و رویکرد راهبردی را در برنامه ریزی و عملکرد خود اعمال نماید. این مطالعه با هدف پیشنهاد مدل برنامه ریزی راهبردی دفاتر بازرسی سازمان ها با توجه به شرح وظایف، مأموریت و اسناد بالادستی سازمانی و از طریق بررسی مبانی نظری و سازمانی به شیوه کتابخانه ای و با بهره گیری از نظرات خبرگان حوزه نظارت و بازرسی انجام شده است. مدل راهبردی پیشنهاد شده در این مطالعه شامل ۵ بخش اصلی اهداف راهبردی، راهبردها، فرایندهای اصلی، اقدامات اساسی و برنامه های عملیاتی و دو بخش فرعی شامل توانمندسازها و شاخص های وضعیتی می باشد. مدل ارائه شده، ضمن ارتقای عملکرد دپارتمان های بازرسی از طریق متمرکز نمودن منابع در مسیر تحقق اهداف راهبردی برای ارزیابی روشمند و علمی اثربخشی و کارایی فرایندها، اقدامات اساسی و برنامه های عملیاتی، شاخص های وضعیتی و ارزیابی دوره ای این شاخص ها را پیشنهاد نموده است.

چکیده اسلام به عنوان برترین دین، و پیامبرش خاتم النبیین، امر نظارت جهت دستیابی به اهداف الهی اسلام که همانا قرب الهی و هم نشینی با رب العالمین است، از نظر دور نداشته است. در دانش نوپای مدیریت نیز مقولهی نظارت و کنترل یکی از پایه های چهارگانه ی مدیریت نوین است، و همواره مدیران از این ابزار مهم و حیاتی در جهت پیشبرد امور تحت سرپرستی خود استفاده می کنند. گزافه نیست اگر بگوییم که مدیریت بدون کنترل و نظارت، حرکت کردن در خلاء و محرومیت از بهره گیری درست امکانات و عوامل موجود برای رسیدن به هدف مطلوب است. آن چه که در این مقاله به آن پرداخته شده، تحت عنوان مفهوم نظارت و بازرسی در مدیریت و تشریح آن در سیرهی نبوی و امام علی (ع) می باشد. این نوشتار در سه بخش تهیه شده که در بخش اول به بحث نظارت و بازرسی در مدیریت و در بخش دوم نظارت بر عملکرد انسانها که یکی از سنت های ثابت الهی است، و خداوند متعال همواره ناظر اعمال انسانهاست، پرداخت شده و در بخش سوم به برخی از دستورات پیامبر گرامی اسلام(ص) و ائمه علیهم السلام اشاره شده است. آنچه که در این مقاله سعی شده است به طور عمیق تری به آن پرداخته شود، وظیفه ی کنترل و نظارت مدیران و چگونگی دستیابی به اهداف سازمان بوده و در کنار آن با تمسک جویی از کلام معصومین و سیره نبوی، سعی بر این شده است تا دریابیم از آنجا که دین اسلام، خداوند سبحان را ناظر بر اعمال بشریت در تمامی زمان ها و مکانها دانسته، تا چه حد به این وظیفه در سیره ی پیامبر اعظم پرداخته شده، این پژوهش به لحاظ اهداف، کاربردی و با شیوهی کتابخانه ای اجرا شده است.

چکیده فساد نوعی ویروس مستعد برای فلج کردن دولتها، بی اعتبار کردن نهادهای عمومی و شرکتهای خصوصی است و اثر ویرانگری بر حقوق انسانها در جوامع دارد و بدین ترتیب جامعه و توسعه آنرا نابود می کند. کشورها برای کنترل مظاهر و علل فساد، مجموعه های گوناگونی از برنامه ها، ابزارها و خط مشی ها تدوین کرده اند و ادبیات گسترده ای در این زمینه در دست است که از مهم ترین آنها می توان به نهادینه کردن نظارت در نظام سیاسی، گسترش جامعه مدنی، افزایش پاسخگویی مقامات سیاسی، افزایش رقابت در اقتصاد، اصلاح مدیریت دولتی و مالیه عمومی اشاره نمود. در این بین، گر چه بر سر گسترش نقش جامعه مدنی برای مقابله با تخلفات اداری، توافقی بین المللی وجود دارد اما بر سر راه تشویق مردم به مشارکت، اجماع نظری وجود ندارد. در این تحقیق به معرفی بازاریابی اجتماعی به عنوان روشی که اثربخشی آن در سایر برنامه های افزایش مشارکت مردمی اثبات گردیده، اقدام می نماییم. بازاریابی اجتماعی می تواند سهم قابل توجهی در ایجاد فضایی که مردم مانع فساد و تخلف شوند، فراهم کند و از طریق افزایش آگاهی مردم از هزینه های فساد برای یک کشور، افزایش مسئولیت پذیری مردم، شناسایی موانع مشارکت مردمی می تواند نقش مهمی در وارد کردن مردم به فرایند مبارزه با فساد داشته باشد. در این تحقیق، هدف محقق ارائه استراتژی های مناسب بازاریابی اجتماعی به سازمان بازرسی کل کشور برای افزایش مشارکت همگانی در نظارت و بازرسی است.

چکیده هدف این مقاله بررسی تأثیر گذراندن دوره آموزشی بر مهارتهای تصمیم گیری مدیران بازرسی شهرداری تهران می باشد. جامعه آماری شامل کلیه مدیران بازرسی مناطق، ادارات کل، سازمانها و شرکتهای تابعه شهرداری است که نمونه آماری بر مبنای جدول تعیین حجم نمونه کرجسی و مورگان انتخاب شدند عملیات آماری با استفاده از نرم افزار SPSS انجام شد و در نهایت نتایج نشان داد که مهارت تصمیم گیری مدیرانی که دوره های آموزشی وظایف دستگاه نظارت را گذرانده اند با آن گروه از مدیرانی که دوره های آموزشی مذکور را نگذرانده ند از لحاظ آماری تفاوت وجود دارد و همچنین، گذراندن دوره های آموزشی ضمن خدمت می تواند منجر به افزایش مهارت تصمیم گیری مدیران گردد. نتایج نشان داد که از نظر مدیران بازرسی توانایی حل نظام مند مسائل و توانایی کسب تجربه از موفقیت های دیگران و نیز توانایی آموختن تجربه کافی از تجارب قبلی و فعلی و همچنین الگوبرداری از سازمان های موفق و انتقال مؤثر و سریع دانش در تمام سطوح سازمان می تواند موجب بهبود مهارتهای تصمیم گیری آنان گردد در نهایت بین میانگین تصمیم گیری مدیران بازرسی بر حسب مدرک تحصیلی آنان تفاوت معناداری وجود ندارد.

چکیده درباره تاریخچه نهاد بازرسی و نظارت در ایران معاصر نه تنها کم نوشته شده است بلکه اندک نوشته های موجود هم معمولا بر داده ها و شواهد معتبر استوار نیستند. این نوشتار می کوشد با بهره گیری از معتبر ترین استاد دولتی برجامانده (متعلق به دوره پهلوی اول و دوم) و تجارب بازرسان و مسئولان سازمان بازرسی کل کشور ، تاریخچه این نهاد را بازسازی کند تا پاسخ معتبری به این پرسش بدهد که در تاریخ معاصر ایران (پهلوی اول، پهلوی دوم و دوره جمهوری اسلامی) نهاد مدرن بازرسی چگونه شکل گرفت، چگونه در قالب سازمان های مختلف متحول شد و کار ویژه خود را چگونه انجام داد. برای انجام این مهم، پس از مرور مختصر مفاهیم بازرسی، خواهیم کوشید تا تحول سازمانی نهاد بازرسی و کارکرد آن را در سه مقطع اصلی نامبرده بازشناسی کنیم. همچنین این روایت تاریخی مستند، مبنای نتیجه گیری آسیب شناختی و ارائه پیشنهادهایی برای بهبود شأن کارکردی نهاد بازرسی خواهد بود. |